‘Dit is ontvoering, geen adoptie'

BRUSSEL - Wat moet er gebeuren met de naar schatting 750.000 weeskinderen op Haïti? Tien Amerikanen staan terecht omdat ze kinderen illegaal probeerden over te brengen naar de Dominicaanse Republiek.

‘We proberen alleen het goede te doen, zeker nu de regering en het land in chaos zijn.' Dat verklaarde Laura Silsby aan het persbureau AP. Silsby is de woordvoerster van de Central Valley Baptist Church en The East Side Baptist Church, Amerikaanse evangelische christenen met hoofdkwartier in Idaho. Tien van hun leden werden opgepakt omdat ze 33 kinderen uit Haïti probeerden te smokkelen.

De Amerikanen werden gearresteerd toen ze in een bus zaten met een groep kinderen in de leeftijd van twee maanden tot twaalf jaar. Volgens de arrestanten waren ze onderweg naar de Dominicaanse Republiek om daar een kindertehuis op te zetten. Ze wilden er honderd Haïtiaanse kinderen onderbrengen in een hotel in een kustplaats in het buurland. De Amerikaanse baptisten beweren dat ze dachten dat ze toestemming hadden om naar de Dominicaanse Republiek te reizen.

‘Onze leden hadden de beste bedoelingen. Ze hebben geen geld betaald en kregen de kinderen van Jean Sanbil, een bekende priester in Haïti', aldus Silsby. ‘In geen geval doen we aan kinderhandel, integendeel, we strijden ertegen.'

Zo denkt de Haïtiaanse overheid er allerminst over. De actie van de Amerikanen komt net op het moment dat Haïti heeft besloten adoptieprocedures stil te leggen omdat kinderen extra kwetsbaar zijn voor mensensmokkel. In de chaos na de aardbeving is het erg moeilijk om vast te stellen of de ouders van de kinderen daadwerkelijk zijn overleden.

Jean Cristallin, de Haïtiaanse minister van Sociale Zaken, was erg duidelijk over de actie van de Amerikanen. ‘Dit is geen adoptie, dit is ontvoering', zei hij. ‘Voor een kind Haïti kan verlaten, moet het een bewijs hebben van ons ministerie.' Volgens Cristallin worden de baptisten ervan verdacht deel te nemen aan een illegaal adoptieprogramma. Vandaag verschijnen de tien voor de rechter.

De berichten over kinderhandel zijn niet nieuw. ‘Wij horen ook geruchten over kinderen die voor 35 euro te koop worden aangeboden', zegt Unicef-woordvoerder Philippe Henon. ‘Bewijzen kan je dat echter niet.'

Haïti kampt met een gigantisch probleem van weeskinderen. Voor de aardbeving werd hun aantal geschat op 380.000. Nu zou dat opgelopen zijn tot 750.000. Slechts 50.000 kinderen worden opgevangen in officiële weeshuizen. In Haïti is het bovendien niet ongebruikelijk dat kinderen in weeshuizen verblijven omdat hun ouders geen geld hebben om voor hen te zorgen.

‘Maar dat betekent niet dat die kinderen nu zo snel mogelijk naar het buitenland moeten voor adoptie', zegt Unicef-woordvoerder Philippe Henon. ‘Ik begrijp dat sommige mensen denken dat de kinderen die nu ronddolen in de straten, beter af zijn met een adoptie. Maar voor ons is een buitenlandse adoptie slechts een laatste redmiddel. Je mag er niet aan denken dat kinderen nu aangeboden worden voor een buitenlandse adoptie en dat over enkele maanden één van hun ouders toch wordt teruggevonden.'

‘We hebben dat ook gezien na de tsunami-ramp. In Atjeh waren onmiddellijk na de ramp tienduizenden kinderen gescheiden van hun ouders. Acht maanden later was 87 procent van die kinderen herenigd met familie of opgevangen in een plaatselijk pleeggezin. Dat proberen we nu ook te doen in Haïti. Unicef maakt er nu een prioriteit van om kinderen op te sporen en hen ter plekke eten, veilig onderdak en verzorging te geven. Vervolgens moeten ze worden geïdentificeerd en geregistreerd. Samen met de plaatselijke overheid voeren we aan de grenzen met de Dominicaanse Republiek speciale controles uit om te beletten dat kinderen illegaal het land worden uitgebracht.'

‘In Port-au-Prince worden nu ook “veilige havens” voor kinderen gecreëerd. Hier kunnen alle kinderen verblijven die nergens anders heen kunnen, tot het moment dat ze door familie worden opgehaald of op een andere manier worden opgevangen. Op deze plekken worden kinderen verzorgd en kunnen ze leren en spelen.'

Ook de scholen die door de aardbeving gespaard zijn gebleven, gaan vanaf vandaag weer open. Het is de bedoeling dat de beschadigde scholen dat op 1 maart weer doen.